11 borstvoedingshoudingen

Je moet misschien een paar houdingen uitproberen, voordat je er een vindt die het beste voor jou en je baby werkt. Bekijk onze fotogalerij voor inspiratie

11 best breastfeeding positions

Er is geen juiste of verkeerde manier om je baby vast te houden en te voeden, en elke moeder en baby vinden uiteindelijk hun eigen voorkeurshouding voor de borstvoeding. Belangrijk is dat jullie je beiden comfortabel voelen. 1,2 Het kan handig zijn om een paar verschillende borstvoedingshoudingen en -technieken te kennen, omdat je in het dagelijkse leven nu eenmaal soms flexibel moet zijn, vooral als je baby groter wordt en jullie vaker eropuit gaan.

Welke borstvoedingshouding je ook kiest, onthoud:

  • Verzamel voordat je begint met voeden alles wat je nodig hebt zoals iets te eten en drinken, je mobiele telefoon, tv-afstandsbediening, boek of tijdschrift. En vergeet niet van te voren naar het toilet te gaan - het kan even duren voordat je weer op kunt staan!
  • Zorg ervoor dat je baby zich comfortabel voelt. In welke houding je ook zit, je baby moet stabiel en ondersteund zijn terwijl zijn hoofdje, nek en ruggengraat niet gedraaid mogen zijn.
  • Zorg ervoor dat je je zelf ook prettig zit of ligt. Gebruik kussentjes of opgerolde handdoeken om je rug of armen te ondersteunen als dat nodig is.
  • Controleer of je baby correct is aangelegd Goed aanleggen is cruciaal om comfortabel borstvoeding te kunnen geven.
  • Als je baby problemen heeft met het aanhappen of als borstvoeding geven pijn doet, roep dan de hulp in van een lactatiekundige of borstvoedingsspecialist. Zij kan je laten zien hoe je je baby moet ondersteunen, zodat je comfortabeler kunt voeden.

1: Achterover leunende of liggende houding

 Achterover leunend borstvoeding geven, dat ook wel bekendstaat als 'biological nurturing', 1 wordt vaak als eerste door moeders geprobeerd. Als je baby zodra hij is geboren op je borst of buik gelegd wordt, zal hij, als het goed is, automatisch naar een van je borsten kruipen en proberen aan te happen - dit staat bekend als de 'borstcrawl'. Huid-op-huidcontact helpt bij het stimuleren van de voedingsinstincten van je baby, terwijl de zwaartekracht hem helpt om goed aan te happen en op zijn plek te blijven.

Maar het achterover leunend borstvoeding geven is niet alleen voor pasgeboren baby's - het kan ook goed werken bij oudere baby's. Het kan vooral handig zijn als je baby moeite heeft met het aanhappen in andere houdingen, als je baby er niet van houdt als zijn hoofdje wordt vastgehouden tijdens het voeden, als je een krachtige toeschietreflex hebt of als je grote borsten hebt, zo ontdekte Isabel, moeder van een kind uit het Verenigd Koninkrijk: "Door de combinatie van mijn grote borsten en een kleine baby van 2,7 kg (6 lb) was het vinden van de juiste houding in het begin wat lastig. Het duurde een paar weken voordat ik me realiseerde dat er geen houding was die ik aan 'zou moeten' aannemen. Uiteindelijk heb ik vooral liggend, met mijn baby boven op me, borstvoeding gegeven."

Het is voor jou waarschijnlijk comfortabeler om achterover te leunen in plaats van plat op je rug te liggen. Gebruik kussens zodat je ondersteund wordt en je baby kunt zien.

Best breastfeeding positions: Laid-back or reclined position

2: Madonnahouding

Dit is de houding die de meeste mensen voor zich zien als ze aan borstvoeding geven denken. Hierbij zit je rechtop met je baby op zijn zij, zijn hoofd en nek liggen tegen je onderarm en zijn lichaam tegen je buik, in een buik-tegen-mama-houding. 3 Hoewel dit een erg populaire houding is, is deze niet altijd even makkelijk met een pasgeborene, omdat de baby niet zo goed wordt ondersteund als bij sommige andere houdingen. Een kussen achter je en een borstvoedingskussen op schoot dat je baby of je armen ondersteunt, kan je meer steun geven en dit ontlast je rug en je schouders. Zorg dat als je een borstvoedingskussen gebruikt je de baby niet te hoog optilt - je borsten moeten op hun natuurlijke rusthoogte blijven om pijnlijke tepels en een gespannen aanleghouding te voorkomen.

"Ik gebruikte de madonnahouding omdat die werkte! Het voelde comfortabel en ik vond het fijn om naar mijn baby te kijken", zegt Rachael, moeder van twee, Italië.

Best breastfeeding positions: Cradle hold

3: Doorgeschoven houding

Deze lijkt op de madonnahouding, maar je armen wisselen van rol, waardoor het lichaam van je baby tegen je andere onderarm aan ligt. 3 Het doel is je baby rond de nek en schouders te ondersteunen, zodat hij het hoofd kan kantelen voorafgaand aan het aanleggen. Dit is een geweldige borstvoedingshouding voor pasgeborenen en hij is ook geschikt voor kleine baby's en baby's met aanlegproblemen. Omdat je baby volledig ondersteund wordt door je andere arm, heb je meer controle over zijn positionering en kun je je vrije hand gebruiken om je borst te vormen.

Julie, moeder van twee, Verenigd Koninkrijk, vindt de flexibiliteit van deze houding erg prettig: "Ik gebruik gewoonlijk de rugbyhouding bij mijn pasgeboren baby. Daardoor heb ik een hand vrij om tegelijk voor mijn peuter te zorgen."

In de eerste dagen mag je je baby niet rondom zijn hoofdje vasthouden, omdat je dan zijn kin op zijn borst zou kunnen drukken. Dit kan leiden tot oppervlakkig aanleggen (omdat je tepel dan de basis van zijn tong raakt in plaats van zijn gehemelte) en pijnlijke tepels. Deze techniek wordt veel makkelijker naarmate je baby groter wordt. Je kunt dan het hoofdje van je baby in je handen laten rusten (zoals in onze fotogalerij hierboven te zien is).

Best breastfeeding positions: Cross-cradle hold

4: Rugbyhouding

In deze houding (die ook de baker- of Engelse houding wordt genoemd) zit je, terwijl je baby tegen je onderarm rust. Het lichaam van je baby ligt dicht tegen je zij met de voeten in de richting van de rug van de stoel of waar je dan ook op zit. 3 Dit is een andere nuttige vroege houding, omdat je baby goed wordt ondersteund terwijl jij veel controle en een goed zicht op zijn gezichtje hebt. Voor je baby geeft het ook een veilig gevoel om zo dicht tegen jouw lichaam aan te liggen. Moeders die een keizersnede, tweeling of prematuur geboren baby hebben gehad, evenals moeders met grote borsten, kunnen deze houding fijn vinden.

"Bij mijn eerste dochter hadden mijn borsten cupmaat K en ze waren twee keer zo groot als haar hoofdje", herinnert Amy, moeder van twee kinderen uit Australië, zich. "Ik legde een opgerolde handdoek onder elke borst om ze op te tillen omdat ze zo zwaar waren en voedde haar in de doorgeschoven houding, maar wel meer rechtop zodat ze niet werd bedolven onder mijn grote borsten. Deze houding was ook geschikt omdat ik een wond van mijn keizersnede had en haar niet op mijn lichaam kon laten rusten."

Best breastfeeding positions: Rugby ball hold

5: Zijligging

De zijligging is niet alleen ideaal voor ontspannen nachtvoedingen en borstvoeding in bed of op de bank, maar het kan ook comfortabeler zijn dan zitten als je een keizersnede hebt gehad of hechtingen hebt. 3 In deze houding liggen jij en je baby op jullie zij naast elkaar, buik aan buik.

"Ik had moeite met in bed rechtop zitten tijdens de talloze nachtvoedingen, deels omdat ik een keizersnede had gehad, deels vanwege vermoeidheid", zegt Francesca, moeder van een kind, Verenigd Koninkrijk. "Toen ontdekte ik dat ik mijn baby kon voeden terwijl ik op mijn zij lag en me tegelijk ontspande." 

"Maisie kon niet anders worden aangelegd dan in de zijligging vanwege haar te korte tongriem. Een lactatiekundige liet me zien hoe ik het moest doen. Ze leek in deze houding de kracht van mijn stroom beter aan te kunnen en beter aan te happen. Toen haar mond groeide, werd ze veel beter in het normaal aanhappen van de borst", vertelt Sarah, moeder van twee kinderen, Australië.

Best breastfeeding positions: Side-lying position

6: Achterover leunend borstvoeding geven na een keizersnede

Als je een keizersnede hebt gehad en geen comfortabele borstvoedingshouding kunt vinden, 3 kan dit helpen. Door achterover te leunen met het lichaam van je baby rustend tegen je schouder, kun je comfortabel borstvoeding geven zonder gewicht of druk op je wond. In plaats daarvan kun je ook een zijligging proberen.

Best breastfeeding positions: Laid-back breastfeeding after a c-section

7: Rechtop borstvoeding geven of de koalahouding

In de rechtop zittende houding of koalahouding zit je baby met de beentjes rond je dij of heup en met de ruggengraat en het hoofdje rechtop. 4 Je kunt deze houding ook met een pasgeboren baby doen als je je baby heel goed ondersteunt en het is ook een gemakkelijke manier om een oudere baby te voeden die zonder hulp rechtop kan zitten. De rechtop zittende of koalahouding is de meest comfortabele borstvoedingshouding voor baby's die last hebben van reflux of oorinfecties (en die vaak liever rechtop zitten). Het kan ook een goede houding zijn voor baby's die een te korte tongriem of een lage spiertonus hebben.

"Toen mijn baby ouder was, koos ik vaak de rechtop zittende positie, omdat die comfortabel was voor ons beiden, terwijl ik haar lichaam nog steeds heel dicht bij me voelde", zegt Peggy, moeder van een kind, Zwitserland. "Het was ook discreet als ik haar in het openbaar voedde."

Best breastfeeding positions: Upright breastfeeding or koala hold

8: Voorover hangend borstvoeding geven

Bij deze borstvoedingshouding ligt je baby op de rug, terwijl jij op handen en voeten over de baby heen hangt en je tepel in zijn mond hangt. 4 Sommige moeders zeggen dat het helpt om deze houding gedurende korte periodes aan te nemen bij aandoeningen zoals borstontsteking en als ze niet willen dat hun borsten geknepen of aangeraakt worden. Anderen zeggen dat de zwaartekracht helpt om verstopte melkkanalen vrij te maken, hoewel daarvoor nog geen wetenschappelijk bewijs bestaat. Je kunt ook voorover hangend voeden terwijl je zit, terwijl je knielt en over je baby heen hangt op een bed of bank of terwijl je bijna ligt, ondersteund door je armen. Het kan nodig zijn om kussens te gebruiken om jezelf te ondersteunen, zodat je je rug of schouders niet overbelast.

"Ik heb de voorover hangende voedingshouding een aantal keer gebruikt toen ik verstopte melkkanalen had en andere methoden om de knobbels uit mijn borsten te laten verdwijnen niet werkten. Het leek te helpen – ik denk omdat de zwaartekracht in mijn voordeel werkte. En omdat de hoek en positie van mijn baby zo anders waren dan bij onze normale borstvoedingshoudingen, dronk ze mijn borst op een andere manier leeg", zegt Ellie, moeder van twee, Verenigd Koninkrijk.

Je zult de hangende borstvoedingshouding waarschijnlijk niet regelmatig willen doen, maar het kan een nuttige houding zijn als je moet afwisselen.

"Ik voedde in de hangende voedingshouding toen mijn baby moeite had met aanhappen", zegt Lorna, moeder van twee, Verenigd Koninkrijk. "Het was niet de meest comfortabele manier van borstvoeding geven, maar op dat moment wilde ik echt alles doen om hem te laten aanhappen. Het werkte – en acht maanden later geef ik nog steeds borstvoeding!"

Best breastfeeding positions: Dangle feeding

9: Borstvoeding geven in een draagdoek

Deze houding kan enige oefening vergen, maar je baby borstvoeding geven in een draagdoek kan makkelijk zijn als je onderweg bent, voor oudere kinderen aan het zorgen bent of zelfs licht huishoudelijk werk doet.

Het is ook een handige houding als je baby niet graag ergens wordt neergezet of vaak wordt gevoed, zo ontdekte Lindsay, moeder van twee uit de Verenigde Staten: "Ik gebruikte vaak een buikdrager bij alle twee mijn baby's. Als we naar buiten gingen, knoopte ik een sarong om mijn nek en drapeerde die over de drager als bedekking. Op die manier dronken ze aan de borst tot ze in slaap vielen."

Deze methode werkt gewoonlijk het beste als je baby al veel ervaring met borstvoeding heeft en zelf zijn hoofdje rechtop kan houden. Je kunt borstvoeding geven in allerlei soorten draagdoeken, waaronder stretch omslagdoeken, draagdoeken met een ring en buikdragers. Welke je ook kiest, zorg ervoor dat je altijd het gezicht van je baby kunt zien en dat de kin van je baby niet tegen zijn borst wordt gedrukt.

Best breastfeeding positions: Nursing in a sling

10: Dubbele doorgeschoven houding

De dubbele doorgeschoven houding (ook wel de dubbele bakerhouding genoemd) is een geweldige borstvoedingshouding voor tweelingen, omdat je ze tegelijk kunt voeden terwijl je je handen relatief vrij hebt. 4 Je hebt waarschijnlijk een speciaal ontworpen borstvoedingskussen voor tweelingen nodig om op deze manier te voeden, vooral in het begin. Dat geeft extra steun om beide baby's in de juiste houding te krijgen en het geeft ook minder druk op je buik als je een keizersnede hebt gehad. Ook kun je omdat je handen vrijer zijn, je met één baby bezighouden zonder de voeding van de andere te verstoren.

"Toen mijn tweeling werd geboren, waren ze allebei piepklein en moesten ze dag en nacht om de twee uur worden gevoed. Ik realiseerde me al snel dat ik ze tegelijk moest voeden, als ik nog ergens anders tijd voor over wilde houden", zegt Emma, moeder van twee, Verenigd Koninkrijk. "Ik voedde in de dubbele doorgeschoven houding met een borstvoedingskussen."

Andere borstvoedingshoudingen die je met een tweeling kunt proberen, zijn twee madonnahoudingen tegenover elkaar, één baby in de doorgeschoven houding en één in de madonnahouding, en dubbele achterover leunende of dubbele rechtop zittende borstvoedingshoudingen.

Best breastfeeding positions: Double rugby ball hold

11: Houding met ondersteuning van de kin door de hand

Als je baby moeite heeft aangelegd te blijven of een lage spiertonus heeft – omdat hij bijvoorbeeld prematuur geboren is, een aandoening zoals Down-syndroom heeft of een ziekte of handicap heeft – kun je deze houding proberen om zowel je baby's hoofdje als je borst te ondersteunen. 4 Begin door je borst met je hand te omsluiten, met je hand eronder en je vingers aan de ene kant en je duim aan de andere. Schuif dan je hand naar voren, zodat je duim en wijsvinger een 'U'-vorm maken net vóór de borst. Je drie overige vingers moeten de borst aan de onderkant blijven ondersteunen. Laat de kaak van je baby terwijl hij drinkt rusten op je duim en wijsvinger, met de kin van je baby aan de onderkant van de 'U', terwijl je één van zijn wangen zachtjes met je duim vasthoudt en de andere met je wijsvinger. Deze houding geeft je baby veel ondersteuning, geeft jou controle over de houding van je baby en je kunt goed zien of hij correct aangelegd is.

Best breastfeeding positions: Dancer hand nursing position
Literatuur

1 Colson SD et al. Optimal positions for the release of primitive neonatal reflexes stimulating breastfeeding. Early Hum Dev. 2008;84(7):441-449.

2 UNICEF UK BFHI [Internet]. Off to the best start; 2015 [cited 2018 Feb].

3 Cadwell K. Latching‐On and Suckling of the Healthy Term Neonate: Breastfeeding Assessment. J Midwifery & Women’s Health. 2007;52(6):638-642.

4 Wambach K, Riordan J, editors. Breastfeeding and human lactation. Jones & Bartlett Learning; 2014. 966 p.