Borstvoeding na 1 maand: Wat je kunt verwachten

Weet je wanneer je moedermelkproductie stabiliseert? Of hoe de borstvoedingsfrequentie en -duur veranderen naarmate je baby groeit? Ontdek het in onze gids voor borstvoeding na een maand

Breastfeeding support after one month

Gefeliciteerd – je hebt de eerste hectische maand van borstvoeding geven doorstaan. Je moedermelk is nu helemaal rijp, 1 je productie begint tot rust te komen en je borsten lekken niet meer zo veel of helemaal niet meer. Geen zorgen, je productie is niet aan het afnemen – je borsten worden simpelweg efficiënter in het aanmaken en opslaan van melk. 2 Bij zes weken begint je baby voor het eerst heel schattig naar je te glimlachen en na twee maanden heb je er zo'n 500 tot 600 voedingen op zitten. Hopelijk zijn eventuele aanlegproblemen opgelost en nu gaat het erom door te gaan met borstvoeding en te genieten van het gemak en de gezondheidsvoordelen.

Wanneer neemt de borstvoedingsfrequentie af?

Het bereik van 'normale' borstvoeding voor baby's in de leeftijd van één tot zes maanden is breed – sommigen drinken vier keer per 24 uur aan de borst, terwijl anderen 13 keer per dag worden gevoed.3

"Als je baby ongeveer een maand oud is, begint hij bij een voeding grotere hoeveelheden melk te drinken en kunnen de intervallen tussen voedingen langer duren", legt Cathy Garbin uit, een internationaal gerenommeerd lactatiekundige. "Zijn maag groeit, dus kan hij meer voeding aan; bovendien zorgt je rijpe melk ervoor dat hij zich langer voldaan voelt."

Voedingsbeurten kunnen 12 minuten duren, maar even goed bijna een uur – er is nu eenmaal veel onderling verschil tussen baby's! 3 Maar als je baby toename in gewicht vertoont en een voedingspatroon heeft dat binnen dit bereik valt, heb je geen reden om je zorgen te maken.

Wat echter wonderbaarlijk is, is dat je baby ongeacht het aantal voedingsbeurten ongeveer dezelfde hoeveelheid melk per dag drinkt als hij een maand oud is en als hij zes maanden oud is, wanneer je vast voedsel begint te introduceren. 4

"Maar toch zullen er onvermijdelijk dagen zijn waarop hij een beetje meer of minder wil drinken, vooral als hij zich niet lekker voelt, en dat moet je gewoon accepteren", zegt Cathy.

Heeft mijn baby de eerste zes maanden echt alleen moedermelk nodig?

Ja. Moedermelk geeft je baby alles wat hij in de eerste levensmaanden nodig heeft. Als hij alleen borstvoeding krijgt, heeft hij niet eens water nodig! 5 Het spijsverteringsstelsel van je baby kan zelfs geen vast voedsel verwerken tot rond de zes maanden en je baby zal pas na zijn eerste verjaardag koemelk kunnen drinken.

Door in deze hele periode borstvoeding te geven, bereid je je baby ook voor op de spannende mijlpalen die nog komen. Borstvoeding oefent de mondspieren van je baby en draagt bij aan de ontwikkeling van de kaak en het uitlijnen van de tanden, 6, 7 wat allemaal belangrijk is om te kunnen eten en praten. En omdat de smaak van de moedermelk kan worden beïnvloed door wat jij eet en drinkt, kan je baby nieuwe smaken ervaren nog voordat hij vast voedsel begint te eten. 8

Bovendien maakt je lichaam als je baby ziek wordt antistoffen aan die in je moedermelk terechtkomen en die helpen om de infectie te bestrijden. 9 Moedermelk blijft je baby dus beschermen naarmate hij groeit en actiever wordt in de volgende maanden.

Zodra je het eenmaal onder de knie hebt, levert het ook veel gemak op als je doorgaat met borstvoeding geven, zoals Claudia, moeder van twee uit het Verenigd Koninkrijk, ontdekte: "Omdat je geen grote hoeveelheid flesjes hoeft te steriliseren en geen flesvoeding hoeft te maken, mee te slepen en op te warmen, was borstvoeding de gemakkelijke optie – vooral toen mijn baby's wat ouder werden en we vaker op pad gingen."

Wanneer slaapt mijn baby, die ik borstvoeding geef, de hele nacht door?

Het is voor alle baby's normaal om 's nachts wakker te worden. De meerderheid van de baby's van één tot zes maanden oud drinkt een vijfde van hun dagelijkse gevoede melk 's nachts, dus deze voedingen zijn belangrijk om te waarborgen dat ze genoeg calorieën krijgen. 3

"In feite hangt het af van wat je verstaat onder de hele nacht doorslapen", zegt Cathy. "Als je baby om middernacht gaat slapen en om 5 uur 's ochtends wakker wordt, noemen sommige mensen dat de hele nacht doorslapen en het is in elk geval beter dan om de twee uur wakker worden! Er zijn baby's die borstvoeding krijgen en die vanaf zes weken om 7 uur 's avonds gaan slapen en dan om 7 uur 's ochtends wakker worden, maar er zijn er ook veel die gedurende lange periode heel regelmatig wakker worden. Ieder kind is anders."

Een onderzoek onder meer dan 700 baby's in Wales toonde aan dat bijna 80% ten minste eenmaal per nacht wakker werd tussen de zes en twaalf maanden, en 25% werd driemaal of vaker wakker. Er was geen verschil in frequentie tussen baby's die borstvoeding of flesvoeding kregen. 10

Dus als je toch wakker wordt gemaakt, heb je met borstvoeding in elk geval een gemakkelijke optie! Minette, moeder van twee, Australië, is het daarmee eens: "Je hoeft 's nachts niet helemaal wakker te worden – je laat je lichaam en baby gewoon op de automatische piloot werken. Geen plannen, meten of steriliseren. Het is allemaal al klaar en op de juiste temperatuur in je borst. Ideaal wat mij betreft."

Mijn baby wordt de laatste tijd steeds vaker wakker – heeft hij honger?

Rond de vier maanden kunnen de slaappatronen van je baby veranderen, omdat perioden van diepe en lichte slaap elkaar beginnen af te wisselen, net als bij een volwassene. Dat kan ertoe leiden dat je baby 's nachts vaker wakker wordt. "In deze fase rond de vier maanden kan dat met de slaap in plaats van met de voeding verband houden", zegt Cathy. "Het kan heel vermoeiend zijn, maar probeer het gewoon te aanvaarden en te doorstaan."

Sommige mensen noemen dit de ‘slaapregressie rond vier maanden’ maar progressie is een geschikter woord. Hoewel het kan voelen als een stap terug, bereikt je baby een belangrijke ontwikkelingsfase. Hij leert snel, wordt zich bewuster van de wereld, krijgt een betere dieptewaarneming en ervaart mogelijk al verlatingsangst. Als je baby om je huilt als hij wakker wordt, om gevoed te worden en dicht bij je te zijn, is dat zijn manier om geruststelling te zoeken. 11-13

Laat je niet verleiden tot het geven van 'aanvullende' flesvoeding of het vroeg introduceren van vast voedsel om te proberen je baby langer te laten slapen. Je moedermelk bevat hormonen die slaperigheid veroorzaken en jullie beiden helpen om te ontspannen. En onderzoeken tonen aan dat moeders die borstvoeding geven elke nacht meer slaap krijgen dan moeders die flesvoeding of gemengde voeding gebruiken. 14

Welk effect heeft het op de borstvoeding als mijn baby tandjes krijgt?

Baby's beginnen vaak vanaf ongeveer vier maanden tanden te ontwikkelen. Je baby kan lastig worden en je borst loslaten en daarbij huilen vanwege ongemak door pijnlijk tandvlees, wat frustrerend kan zijn.

Borstvoeding kan echter ook troost bieden. Een onderzoek heeft aangetoond dat baby's die borstvoeding krijgen tijdens inentingen minder huilen en sneller herstellen van de pijn, 15 en dit kalmerende effect zou je baby ook kunnen helpen als hij tandjes krijgt.

Een ongewenst neveneffect kan zijn dat je baby zijn nieuwe tanden uitprobeert op jouw borst. "Sommige baby's spelen af en toe een spelletje en bijten hun moeder op een speelse manier. Als dat op het punt staat te gebeuren, merk je wellicht een subtiele verandering bij je baby tijdens de voeding – hij moet namelijk zijn tong uit de weg doen voordat hij bijt", zegt Cathy "Dat is meestal geen groot probleem en het gebeurt misschien alleen tijdens een paar voedingen. Je stopt dan gewoon met voeden, vertelt je baby vriendelijk dat hij niet mag bijten en hij zal gauw begrijpen wat je bedoelt."

Hoe kan ik doorgaan met borstvoeding geven als ik niet bij mijn baby ben?

Het kan wel eens voorkomen dat je nog steeds uitsluitend borstvoeding geeft tijdens de eerste zes maanden, maar je baby een paar uur moet achterlaten – of zelfs langer als je weer aan het werk gaat of als je een paar dagen weg bent.

Denk niet dat je op dat moment moet ophouden met borstvoeding geven. Je kunt je kind nog steeds de voordelen van moedermelk geven door melk af te kolven om je baby mee te voeden als je er niet bent, zoals Cathy uitlegt:

"Begin enkele dagen van tevoren met elke dag melk af te kolven, steeds in kleine hoeveelheden – zo'n 40 tot 60 ml (1,4 tot 2,1 fl oz) per keer – zodat je een voorraad klaar hebt voor degene die voor je baby gaat zorgen. Door kleine hoeveelheden te nemen, loopt je melkproductie niet terug.

"Praat als je weer aan het werk gaat met je werkgever om een schema af te spreken. Veel moeders geven hun baby 's nachts borstvoeding en bij de eerste en laatste voeding. Vervolgens kolven ze rond het middaguur om ongemak te verlichten en melk voor de volgende dag te verkrijgen.

"Het is meestal veel gemakkelijker dan mensen verwachten en veel werkomgevingen zijn er tegenwoordig op ingericht", voegt ze daaraan toe. "Borstkolven zijn efficiënt en helpen je om alle ballen in de lucht te houden."

Natalie, moeder van één kind, Verenigde Staten, beschrijft haar routine: "Ik voed Dylan zodra hij wakker wordt, en soms opnieuw voordat ik naar mijn werk ga om mijn productie op gang te brengen en die band met hem te voelen. Ik kolf op mijn werk twee keer voor de volgende dag (hij krijgt twee flesjes moedermelk terwijl ik aan het werk ben) en dan haast ik me naar huis voor zijn avondvoeding. In het weekend kolf ik niet en krijgt hij weer alleen maar borstvoeding."

Kan ik doorgaan met borstvoeding geven, nadat ik vast voedsel heb geïntroduceerd?

Als je baby belangstelling toont voor voedsel en rechtop zitten zonder ondersteuning, rond de zes maanden, is hij klaar om kennis te maken met vast voedsel. Dat hoeft echter niet het einde van borstvoeding te zijn, zoals Cathy uitlegt: "De ijzervoorraad die bij je baby die tijdens de zwangerschap is opgebouwd, is rond de zes maanden opgebruikt en nu moet je baby er meer van krijgen", zegt ze.

"Introduceer rond deze tijd vast voedsel, maar onthoud dat borstvoeding belangrijk blijft als bron van calorieën en voedingsstoffen tot je baby rond de acht tot negen maanden oud is. Tegen die tijd eet je baby veel meer vast voedsel, maar je kunt nog steeds vier tot vijf keer per dag borstvoeding geven, afhankelijk van je baby. Tegen de tijd dat je baby 12 maanden oud is, kun je tussen de twee tot zes keer per dag borstvoeding geven. Elke baby is anders en het is mogelijk dat je baby nog steeds de helft van zijn calorieën uit moedermelk haalt."

Vergeet daarnaast niet dat moedermelk ook kan worden toegevoegd aan het eerste vaste voedsel van je baby, zoals graanproducten en purees, zodat hij bij maaltijden een vertrouwde smaak ervaart. Gebruik indien mogelijk vers gekolfde melk (geen ontdooide melk) en voeg het vlak voor het serveren toe, zodat de levende bestanddelen en voedingsstoffen niet worden vernietigd. 16

Je kunt sociale druk ervaren om na zes maanden te stoppen, maar hoe langer je borstvoeding geeft of kolft, hoe meer voordelen jullie beiden ervaren.

Hoe lang kan ik doorgaan met borstvoeding geven?

"De Wereldgezondheidsorganisatie beveelt aan om peuters moedermelk te geven naast vast voedsel totdat ze twee zijn en ook daarna, aangezien moedermelk nog steeds een cruciale rol speelt in de ondersteuning van het immuunsysteem", zegt Cathy. "Het is ook een belangrijke manier om emotionele steun te bieden, als je kind zich overweldigd of slecht voelt."

Als je baby acht maanden oud is, kan het zijn dat je hem vier keer per dag voedt, maar na de eerste verjaardag kan dat afnemen tot maar twee keer per dag. Je kunt een patroon vinden dat voor jullie beiden werkt en past bij je manier van leven, zo ontdekte Jane, moeder van twee, uit de Verenigde Staten. Zij gaf haar kinderen borstvoeding tot ze ongeveer twee jaar oud waren: "Ik gaf borstvoeding wanneer ik er 's avonds en in het weekend was, als ze dicht bij me wilden zijn", zegt ze. "Het was een enorme hulp als ze ziek waren en mijn meest betrouwbare troostmethode."

"Toen mijn zoon ouder en avontuurlijker werd, kwam hij vaak naar me terug om de borst te krijgen, alsof hij zichzelf wilde aarden en opladen", herinnert Amy, moeder van twee uit Canada, zich. "Als hij eens een bult of schram opliep, was borstvoeding een geweldige troost voor hem."

Als je doorgaat met borstvoeding geven tot je baby een peuter is, kan het zijn dat mensen de opmerking maken dat hij nooit meer zal willen stoppen. Maar als peuters zelf de keuze hebben, zullen ze vaak in de leeftijd tussen twee en vier jaar zelf afbouwen.

"Het was nooit mijn plan om zo lang borstvoeding te geven, maar ik voed mijn vierjarige en 22 maanden oude kind nog steeds aan de borst", vertelt Susannah, moeder van twee, Verenigd Koninkrijk. "Ik voed mijn jongste voor en na het werk en kolf tijdens zakenreizen. Mijn oudste krijgt een beetje borstvoeding als troost voor het slapengaan of als ze overstuur is – het is een fijne manier om opnieuw die band te voelen. Als ik uitgeput ben of geen aanrakingen meer kan verdragen, concentreer ik me op de geweldige gezondheidsvoordelen en troost die ik ze geef. Ik ben nu van plan om mijn baby op natuurlijk wijze af te laten bouwen door hem zelf te laten bepalen wanneer hij stopt met borstvoeding."

Ontdek wat je nog meer kunt verwachten, plus allerlei soorten ondersteuning en advies in Uitdagingen bij de borstvoeding na de eerste maand

Literatuur

1 Ballard O, Morrow AL. Human milk composition: nutrients and bioactive factors. Pediatr Clin North Am. 2013;60(1):49-74.

2 Kent JC et al. Principles for maintaining or increasing breast milk production. J Obstet, Gynecol, & Neonatal Nurs. 2012;41(1):114-21.

3 Kent JC et al. Volume and frequency of breastfeedings and fat content of breast milk throughout the day. Pediatrics. 2006;117(3):e387-395.

4 Kent JC et al. Longitudinal changes in breastfeeding patterns from 1 to 6 months of lactation. Breast Med. 2013;8(4):401-407.

5 Almroth S, Bidinger PD. No need for water supplementation for exclusively breast-fed infants under hot and arid conditions. Trans R Soc Trop Med Hyg. 1990;84(4):602-604.

6 Victora CG et al. Breastfeeding in the 21st century: epidemiology, mechanisms, and lifelong effect. Lancet. 2016;387(10017):475-490.

7 Peres KG et al. Effect of breastfeeding on malocclusions: a systematic review and meta‐analysis. Acta Paediatr. 2015;104(S467):54-61.

8 Mennella JA, Beauchamp GK. Maternal diet alters the sensory qualities of human milk and the nursling's behavior. Pediatrics. 1991;88(4):737-744.

9 Hassiotou F et al. Maternal and infant infections stimulate a rapid leukocyte response in breastmilk. Clin Transl immunology. 2013;2(4).

10 Brown A, Harries V. Infant sleep and night feeding patterns during later infancy: Association with breastfeeding frequency, daytime complementary food intake, and infant weight. Breast Med. 2015;10(5):246-252.

11 Infant sleep information source. [Internet]. Normal Infant Sleep Development; December 2017 [cited 2018 Feb]

12 Baby sleep science. [Internet]. The-Four-Month-Sleep-Regression-What-is-it-and-What-can-be-Done-About-it. March 2014 [cited 2018 Feb] 

13 The Myth Of Baby Sleep Regressions – What’s Really Happening To Your Baby’s Sleep? [Internet]. Pinky Mckay; December 2017 [cited 2018 Feb]

14 Kendall-Tackett K et al. The effect of feeding method on sleep duration, maternal well-being, and postpartum depression. Clinical Lactation. 2011;2(2):22-26.

15) Harrison D et al. Breastfeeding for procedural pain in infants beyond the neonatal period. Cochrane Database Syst Rev. 2014;10.

16 Czank C et al. Retention of the immunological proteins of pasteurized human milk in relation to pasteurizer design and practice. Pediatr Res. 2009;66(4):374.

17 Weaning from the breast. (2004). Paediatr Child Health, 9(4):249–253.